Diabetes: een te lage bloedsuiker (hypoglykemie)

Diabetes en hypoglykemie

Iedereen met diabetes heeft wel een keer te maken met een hypoglykemie. Uw bloedglucose is dan te laag. U voelt zich niet lekker en heeft last van vervelende klachten. Vaak gebeurt het op een moment dat het niet uitkomt of als u het niet verwacht. Af en toe een lage bloedglucose (hypoglykemie) is niet erg. Het is wel belangrijk dat u weet hoe u een te lage bloedglucose kunt herkennen, bestrijden en voorkomen.

U heeft met uw diabetesteam gesproken over de meest acceptabele bloedglucosewaarde voor u. Een algemene richtlijn is tussen de 4 mmol/l en 9 mmol/l. Om dat te bereiken past u uw voeding aan, gebruikt u insuline en/of tabletten. Daarnaast heeft u inzicht in andere factoren die de bloedglucose beïnvloeden, zoals beweging, voeding, alcohol, ziekte en stress. Door regelmatig uw bloedglucosewaarde te controleren heeft u inzicht in uw diabetesregulatie.

Hypoglykemie

Hypoglykemie (hypo)

Bij een glucosewaarde van 3,9 mmol/l of lager is er sprake van een hypoglykemie (hypo).

Symptomen

De volgende verschijnselen kunnen voorkomen, dit is per persoon verschillend:

  • Honger/ gapen

  • Zweten

  • Beven/ duizeligheid/ verwardheid

  • Wisselend humeur

  • Rusteloosheid

  • Tintelingen in handen, voeten of lippen

  • Wazig of dubbelzien

  • Hoofdpijn

Het kan zijn dat u zich anders gaat gedragen (bijvoorbeeld lacherig, emotioneel, agressief). Tekenen van een ernstige verlaagde bloedglucosewaarde zijn sufheid, bewustzijnsverlies en uiteindelijk coma.

Wat moet u doen?

De te lage bloedglucosewaarde moet snel worden opgehoogd. Volg hiervoor de onderstaande stappen:

  • Stop met uw bezigheden/ activiteiten

  • Meet uw glucosewaarde

  • Neem 20 gram snelwerkende koolhydraten als de glucosewaarde onder de 4 mmol/l is, zie onderstaande tabel

  • Controleer na 10-15 minuten de bloedglucose opnieuw. Herhaal de voorgaande stap als de bloedglucose nog steeds lager dan 4 mmol/l is.

Glucose

Glucose, ook wel druivensuiker of dexrose genoemd, werkt het snelst om de bloedglucose te verhogen. Glucose is te koop in de vorm van tabletten en gel.
Wij adviseren u om 15-20 gram glucose of snel opneembare koolhydraten (KH) te gebruiken bij een hypo. 20 gram glucose kan de bloedglucosewaarde met ca 3 mmol/l doen stijgen, dus bijvoorbeeld van 3 naar 6 mmol/l.

Is de bloedglucose voldoende gestegen en duurt het nog meer dan twee uur voordat de volgende maaltijd wordt gebruikt, neem dan een product dat ongeveer 15 gram koolhydraten bevat (bijv. 1 snee brood met hartig beleg of 1 portie fruit).

Hieronder volgt een lijst van producten en hoeveelheden die u kunt gebruiken bij een acute hypo. De volgorde is in afnemende voorkeur.

 Merk/product

 Hoeveelheid

Dextro Energy (Glucose) 3 gram

 7 tabletten

Gluco Tabs (Glucose) 4 gram

 5 tabletten

Hypofit Gel (Glucose)

1 verpakking = 18 gram = 13.3  gram koolhydraten)

 1.5 verpakking

 

Sportdrank high energy met ongeveer 15 gram kh/100ml

 125 ml

Sportdrank met ongeveer 7 gram kh/100 ml

 2 glazen, ongeveer 300 ml

Limonadesiroop met 50-70 gram kh/100 ml

 2 eetlepels (ongeveer 35 ml, aangelengd met water

Suikerklontjes van 4 gram

  5 stuks

Kristalsuiker

 20 gram, opgelost in water/thee

Frisdrank (geen light)

 200 ml, 1 groot glas

Vruchtensap (10-15 gram kh/100ml)

150-200 ml, 1 glas

Stel bij twijfel het innemen van suiker niet uit. U kunt beter een iets te hoge bloedglucose hebben dan een veel te lage.

Alternatieven

Als u geen glucose of snel opneembare koolhydraten bij de hand heeft, kunt u andere koolhydraatrijke producten nemen. Bijvoorbeeld 1 banaan, 2 koekjes, 4-5 snoepjes of 1 schaaltje vla. Het duurt echter langer voordat de bloedlgucosewaarde hierdoor stijgt.

Een product zonder koolhydraten, zoals een blokje kaas of worst, helpt niet om de glucosewaarde snel te laten stijgen.

Ook als een hypoglykemie vlak voor de maaltijd ontstaat, is het aan te raden te handelen zoals hierboven is beschreven. Als na 15-20 minuten gebleken is dat de bloedglucose goed is, kunt u de normale insulinedosering en de geplande maaltijd gebruiken.

Wat kunnen anderen doen

Bij een ernstige hypo bent u soms niet meer in staat om iets te drinken. Bij gebruik van dranken is de kans op verslikken groot. Leg van tevoren uit aan uw naaste familie en collega's dat ze in zo'n situatie direct de huisarts of 112 moeten bellen. Ze kunnen u een flinke eetlepel honing of stroop in de wangzak smeren. Dit kan opgenomen worden door het mondslijmvlies.
Voor mensen die vaak een hypo doormaken en/of ze niet voelen aankomen zijn de partners betrokken bij de instructies voor het geven van glucagon.

Glucagon kan op 2 manieren toegediend worden via GlucaGen injectie of Baqsimi neuspoeder. Deze medicatie is op recept verkrijgbaar, bespreek met uw behandelaar wat voor u nodig is en maak hierover afspraken. Extra informatie: https://www.apotheek.nl/medicijnen/glucagon

Oorzaken en preventie

Achterhaal de oorzaak

Er zijn verschillende oorzaken die kunnen leiden tot een te lage bloedglucosewaarde. Als u deze weet te achterhalen, weet u beter hoe u in het vervolg een hypo kunt voorkomen.

Oorzaken van een te lage bloedglucosewaarde kunnen zijn:

  • Niet genoeg of te laat eten

  • Te veel insuline of tabletten

  • Niet op de juiste tijd nemen van de medicatie

  • Meer lichamelijke inspanning dan normaal of onverwacht

  • Stress

  • Gebruik van alcohol

  • Slechte spuitplaatsen, waardoor wisselende opname van de geïnjecteerde insuline

Denk aan extra mondhygiëne na het eten van veel suikers.

Hoe kunt u een hypo voorkomen?

U kunt een hypo voorkomen door op regelmatige tijden te eten. Als u weet dat u zich lichamelijk meer dan normaal gaat inspannen, kunt u de insuline aanpassen door minder te spuiten.

Handig om te weten

Draag altijd bij u

  • Bloedglucosemeter

  • Druivensuiker en iets te eten/ drinken

  • Identiteitskaartje, met uw diabetesgegevens

Contact opnemen

  • Heeft u regelmatig last van hypo's, dan is het raadzaam om de medicatie aan te laten passen.

  • Bij het minder goed voelen aankomen van een hypo.

  • Na het doormaken van een ernstige hypo, waarbij u hulp van anderen nodig hebt gehad.

Bereikbaarheid

  • Diabetespolikliniek is telefonisch bereikbaar tussen 08.30-16.00 uur: (0341) 46 37 47

  • Diëtetiek: (0341) 46 37 20.

  • Ziekenhuis St Jansdal: 0341 - 46 39 11

  • Huisartsenpost: zie voor contactgegevens de website van ziekenhuis St Jansdal.

  • MijnStJansdal (niet voor spoed)