Wondzorg en leefregels bij wonden

Inleiding

Bij het verzorgen van een wond is het belangrijk om schoon te werken. Volg ook de leefregels goed op.

Liever een video bekijken? Kijk dan naar de video van V&VN Wondexpertise over leefregels bij wondzorg: leefregels bij wondzorg.

Wat is een wond?

Een wond is een kapotte huid. Soms is ook het weefsel onder de huid beschadigd. Sommige wonden genezen niet vanzelf. Dan is verzorging nodig. De verzorging helpt de wond om beter te genezen.

Een wond kan pijn doen. Heeft u pijn? Vertel dit aan uw arts. De arts kan u medicijnen tegen de pijn geven.

Wondverzorging

Reiniging van de wond

Bij het verwisselen van het verband maakt u de wond schoon. Dit kan onder de kraan of onder de douche. Spoel de wond daarna goed schoon. Zo blijft er geen zeep in de wond.

Dep de wond en de huid eromheen voorzichtig droog. Gebruik hiervoor schone gaasjes.

Hygiëne

Goede hygiëne is belangrijk bij wondverzorging. Zo helpt u infecties voorkomen. Was uw handen goed en verzorg de wond in een schone ruimte.

Let op deze punten:

Leg alle spullen klaar voordat u begint.
Was uw handen met water en zeep.
Heeft u meer wonden? Begin dan met de schoonste wond.
Verzorg de vuilste wond als laatste.
Gooi vies verband meteen weg in een afvalzak.
Werk zo schoon mogelijk. Raak alleen aan wat nodig is.
Maak een schaar of pincet schoon met alcohol van 70%.
Laat de schaar of het pincet daarna aan de lucht drogen.
Bewaar de spullen in een gesloten kast of doos.

Verbandmateriaal

Door verband op de wond te doen, kan de wond beter genezen. Het verband helpt het lichaam om nieuwe huid te maken. De nieuwe huid groeit vanaf de rand naar het midden van de wond.

Een open wond heeft tijd nodig om te genezen. Bedek de wond daarom altijd met verband. Laat de wond niet aan de lucht drogen.

Ontsteking of infectie

Ook als u schoon werkt, kan een wond ontstoken raken. U kunt een ontsteking herkennen aan deze klachten:

De huid rond de wond is rood, warm of dik.
De wond doet steeds meer pijn.
Er komt pus uit de wond.
U heeft verhoging of koorts.

Heeft u één of meer van deze klachten? Neem dan contact op met uw contactpersoon.

Leefregels

Deze regels helpen de wond beter te genezen.

Goede voeding

Goede voeding helpt de wond beter te genezen. Eiwitten zijn hierbij belangrijk. Eet daarom bij elke maaltijd 1 of 2 producten met eiwit, zoals:

Zuivel, bijvoorbeeld kwark, skyr of eiwitrijke yoghurt
Kaas
Vlees, kip of vis
Let op: mager vlees, zoals biefstuk, bevat meer eiwit dan vet vlees.
Vleesvervangers, zoals tofu, ei of een sojaburger
Eieren
Noten en pinda’s
Groenten, vooral peulvruchten zoals bonen en erwten

Bewegen

U mag het lichaamsdeel met de wond voorzichtig bewegen. Dit hangt af van de plaats en het soort wond. Let goed op pijn. Doe alleen wat u kunt.

Werk

Overleg met uw arts wanneer u weer mag werken.

Roken

Roken is slecht voor de wond. De wond geneest dan minder goed. Stoppen met roken helpt de wond beter te genezen.

Litteken

Een litteken is gevoelig voor zonlicht. Houd het litteken daarom zoveel mogelijk uit de zon. Gebruik zonnebrandcrème met factor 50. Doe dit vooral in de eerste 3 maanden.

Contact

Heeft u vragen of problemen met uw wond? Neem contact op met de polikliniek waar u onder behandeling bent.

Bent u bekend bij het Wond Expertise Centrum Harderwijk/Lelystad? Dan kunt u contact opnemen met:

St Jansdal Ziekenhuis – WEC
Telefoon: (0341) 46 38 05
Bereikbaar op werkdagen tussen 10.00 en 11.30 uur.

www.stjansdal.nl/WEC

Bron

Cordyn, S., & De Vliegher, K. (2016). Handboek wondzorg (3e druk). Maarssen: Elsevier gezondheidszorg.